De ontrouw van de heggemus

Heggenmus-vrouwtjes gaan ‘vreemd’ met het meest krachtige mannetje in de buurt. Als een vrouwtje een nestje wil, zoekt een zorgzaam mannetje uit, waarvan ze verwacht dat hij trouw is en een goede vader. Samen gaan ze aan de slag om dat nestje te bouwen. Terwijl ze zo heen en weer vliegen met strootjes en takjes, zorgt het heggenmus vrouwtje ervoor dat ze ook paart met het meest krachtige ‘macho’-heggenmus mannetje in de buurt.

Dat mannetje verwijdert vaak voor de paring met zijn snavel het zaad van zijn voorganger, maar soms doet het vrouwtje dat ook zelf. Dat betekent dat de vogels echt zelf invloed proberen uit te oefenen op hun nageslacht. Het heggenmus-vrouwtje krijgt op deze manier ‘the best of both worlds’: krachtig nageslacht dat wordt opgevoed door een zorgzame man.

Ontrouw

Het zorgzame mannetje weet van niets en doet zijn uiterste best voor ‘zijn’ jongen. De vogels zijn na een week of zes gevlogen en denken niet meer terug aan hun jeugd, dus waarschijnlijk is deze oplossing voor hen alleen maar goed. Ze krijgen immers een optimale combinatie van ‘nature’ en ‘nurture’.

Mensen

Heggenmus-gedrag is mensen niet vreemd. Onderzoeken variëren in uitkomst: van één op de tien tot een op de tweehonderd kinderen zijn op deze manier verwekt en groeien op bij een vader die niet de hunne is. Bij mensen heeft dergelijk gedrag waarschijnlijk een grotere impact op de kinderen dan bij vogels. Mensen zullen diep van binnen voelen dat ze er niet helemaal bij horen en misschien herkennen ze zich ook niet echt in hun ‘eigen’ vader.

Kinderen

Het is bijzonder dat wanneer er gesproken wordt over ontrouw in relaties, de zwangerschappen die daar een gevolg van zijn, onbesproken blijven. Blijkbaar is het een te groot taboe. Dat vrouwen zwanger kunnen worden van een ander dan hun echtgenoot, wordt eenvoudigweg doodgezwegen. Dat mannen buiten de deur kinderen verwekken, wordt normaler gevonden. Zelfs koningin Juliana moest het zich laten welgevallen dat haar man maar liefst bij twee andere vrouwen kinderen kreeg. Niemand die het een schande vond dat Bernhard de vrouw met de hoogste positie in ons land op die manier ‘onteerde’.